چند نوع عفو وجود دارد ؟
- عفو عمومي به موجب قانون توسط قوه مقننه اعطاء مي‌شود، ولي عفو خصوصي با تصويب بالاترين مقام كشور و در كشور ما به استناد بند 11 از اصل 110 قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران (از اختيارات مقام معظم رهبري است.
آخرين قانون عفو عمومي در كشور ما قانون عفو متهمان و محكومان جزايي مصوب 28/2/1358 شورا ي انقلاب اسلامي است.
2- عفو عمومي در هر مرحله‌اي از دادرسي‌هاي كيفري قابل اعمال است در مرحله كشف، تحقيقات مقدماتي ، تعقيب، دادرسي و اجراي حكم؛ درحالي‌كه عفو خصوصي مختص مرحله بعد از صدور حكم قطعي است و پيش از آن قابل اعمال نيست.
3- عفو عمومي كليه آثار محكوميت را از بين مي‌برد همانند اينكه انسان از اول مرتكب جرمي نشده است. سابقه محكوميت از سجل كيفري محو مي‌شود و محكوم‌عليه، به اعاده حيثيت نائل مي‌شود. در حالي‌كه  عفو خصوصي اين نتايج را ندارد و فقط اجراي مجازات را در حدي كه مورد عفو قرار گرفته است موقوف مي‌كند.

-  عفو عمومي به موجب قانون مقرر مي‌شود و جنبة آمرانه دارد. براي اعمال آن نياز به موافقت متهم يا مراجع قضايي و انتظامي نيست، همين كه قانون عفو عمومي به تصويب رسيد تعقيب جرم در هر مرحله‌اي كه باشد بايد موقوف شود و ضابطان يا مقامات دادسرا يا دادگاه نمي‌توانند برخلاف آن عمل كنند. متهم نيز حق ندارد درخواست كند تا به اتهام او رسيدگي شود تا بتواند بي‌گناهي خود را اثبات نمايد، درصورتي‌كه عفو خصوصي اين خاصيت را ندارد و قبول آن براي متهم اجباري نيست. در اغلب موارد، اعطاءي عفو خصوصي به درخواست محكوم‌عليه منوط مي‌شود.
 اطلاق كلمه عفو در بند سوم ماده (6) قانون آيين دادرسي مصوب 78 شامل عفو عمومي و عفو خصوصي مي‌شود، اما صدور قرار موقوفي تعقيب در مورد مشمولان عفو خصوصي، مفهومي ندارد؛ زيرا همان‌گونه كه  ماده (24) قانون مجازات اسلامي صراحت دارد اين عفو مخصوص كساني است كه مرحله تحقيقات مقدماتي را طي كرده و در مورد آنها حكم قطعي صادر شده است.

ارسال توسط:سید حسن مژگانی

منبع:حق گستر